Belastbaarheid: de theorie

Met de PEP-meter meet u uw belastbaarheid. Elke dag over uw grenzen heengaan is niet goed voor u, maar onderbelasting ook niet. Hoe dat zit, leest u hieronder.

Overbelasting
Overbelasting kan grofweg ontstaan door een kortstondige te zware belasting of door een te langdurige belasting (die op zichzelf niet te zwaar lijkt, maar door de langere duur van de belasting te zwaar wordt). De belasting is in ieder geval zodanig dat uw lichaam de gevolgen niet makkelijk kan herstellen.
Door whiplash kan het herstelvermogen van uw lichaam (tijdelijk) verminderd zijn, en daarnaast kosten (pijn) klachten ook energie.

Overbelasting herkent u door signalen van uw lichaam: u bent vermoeider en de (pijn)klachten verergeren.

Er zijn 2 soorten belasting te onderscheiden:

• lichamelijke belasting, zoals fysieke inspanning, werken, of andere  activiteiten, maar ook pijn, of een verstoorde nachtrust);
• mentale belasting, zoals concentreren, onthouden, prikkels uit de omgeving, emoties als ergernis, verveling, piekeren.

Overbelasting is op zich niet slecht, maar wordt dat wel als u uzelf heel vaak overbelast. U merkt dan dat u steeds eerder last krijgt van pijn, vermoeidheid of andere klachten, omdat uw lichaam geen kans krijgt om te herstellen.

Onderbelasting
Het klinkt gek, maar onderbelasting zorgt er ook voor dat u uiteindelijk minder belastbaar wordt. Alleen rust nemen is niet de oplossing voor pijnproblemen en energiegebrek: wat u niet gebruikt gaat achteruit. Lichamelijke activiteit, conditieverbetering en het opbouwen van spierkracht zijn dus belangrijk.

Ontspanning
Ontspanning is belangrijk om nieuwe energie op te bouwen. Bewust ontspannen (zonder inspannende of zorgelijke gedachten) is belangrijk. Yoga, ademhalingsoefeningen en een warm bad zijn voor de hand liggende oplossingen, maar afleiding en afwisseling van activiteiten zijn ook belangrijk (tegen mentale vermoeidheid). Als u ontspannen wordt van winkelen, lezen, muziek luisteren, sporten of uitgaan, zet dat dan in uw planning. Aan de hand van de ingevulde PEP-meter kunt u zien welke activiteiten uw pijn- en energieniveau verbeteren.

Structuur
Na uw whiplash bent u op zoek naar een nieuw evenwicht tussen inspanning, ontspanning en rust, met een acceptabel klachtenniveau. Door tijdelijk uw activiteiten en klachten bij te houden, bijvoorbeeld via de PEP-meter, krijgt u beter zicht op wat u aankunt en waar uw grenzen liggen.
Het aanbrengen van een vaste structuur in uw dag- of weekschema kan u ook helpen inspanning, ontspanning en rust meer in balans te brengen. U verkleint zo de kans op onder- en overbelasting.
Als u een nieuw evenwicht heeft gevonden, dan kunt u proberen de activiteiten weer uit te breiden.

Soms kunt u pijn en vermoeidheid vrijwillig opzoeken. Het is zelfs zo dat pijn en vermoeidheid bij het leven horen. Zo af en toe uw grenzen opzoeken kan geen kwaad. Een goede planning zorgt daarna voor rust en ontspanning, zodat u weer nieuwe energie op kunt doen.

Hebt u behoefte aan advies? Dan kunt u contact opnemen met de Whiplash Stichting Nederland.